Ingmar Bergman| Ο Μαγικός Φανός

Πριν από λίγους μήνες είχα την τύχη να διαβάσω ένα βιβλίο που έγραψε ο αγαπημένος μου Σουηδός σκηνοθέτης Ingmar Bergman, το Ο Μαγικός Φανός. Μέσα απ’ αυτήν την αυτοβιογραφία ο Ingmar ξετυλίγει εικόνες από την παιδική του ηλικία, τη ζωή και τη δράση του στο θέατρο και στον κινηματογράφο, τις πολυτάραχες σχέσεις του με τις γυναίκες. Και όλες αυτές τις εμπειρίες του, έτσι όπως μας τις διηγείται, τις αναγνωρίζουμε σε σκηνές απ’ τις ταινίες του. Όλη του η θεώρηση για τη ζωή είναι η κινητήριος δύναμη πίσω από το κάθε έργο του.

Παρακάτω ακολουθούν μερικά αγαπημένα μου αποσπάσματα απ’ το βιβλίο.

«Ταινία σαν όνειρο, ταινία σαν μουσική. Κανένα είδος Τέχνης δεν περνάει, όπως ο κινηματογράφος, πέρα από την καθημερινότητα της συνείδησης, κατευθείαν στα συναισθήματά μας, βαθιά στον χώρο του λυκόφωτος της ψυχής. Ένας μικρός σπασμός στο οπτικό μας νεύρο, ένα επακόλουθο του σοκ: είκοσι τέσσερα φωτισμένα καρέ το δευτερόλεπτο, ενδιάμεσα σκοτάδι, το οπτικό νεύρο δεν καταγράφει το σκοτάδι. Όταν κάθομαι στο τραπέζι του μοντάζ και περνάω την ταινία καρέ-καρέ έχω πάντα την ίδια μεθυστική αίσθηση μαγείας που είχα και ως παιδί: εκεί μέσα στα σκοτάδια της γκαρνταρόμπας γύριζα αργά τη μανιβέλα και η μία εικόνα ακολουθούσε την άλλη, έβλεπα τις σχεδόν ανεπαίσθητες αλλαγές. Μετά γύριζα πιο γρήγορα: κίνηση!»

«Το καλοκαίρι του 1949 έκλεισα τα τριάντα ένα χρόνια. Στη μέχρι τότε επαγγελματική ζωή μου είχα δουλέψει σκληρά και δίχως ανάπαυλα. Γι’ αυτό και το συναπάντημα μου με το ζεστό φθινοπωρινό Παρίσι απέβη μια εντελώς συγκλονιστική εμπειρία. Ο έρωτας που βρήκε χρόνο και ευκαιρία να αναπτυχθεί ελεύθερα άνοιξε χώρους κλειστούς, έριξε τοίχους, μου επέτρεψε να ανασάνω. Η προδοσία προς την Έλεν και τα παιδιά υπήρχε κάπου μέσα σε μια ομίχλη, μονίμως παρούσα αλλά και παραδόξως διεγερτική. Για μερικούς μήνες ζούσα και ανέπνεα μια παράτολμη σκηνοθεσία που ήταν ανένδοτα αληθινή και, ως εκ τούτου, αναντικατάστατη. Θα αποδεικνυόταν τρομακτικά δαπανηρή όταν ερχόταν ο λογαριασμός.»

«Υπάρχουν κινούμενες εικόνες με ήχο και φως που δεν εγκαταλείπουν ποτέ την ψυχική μηχανή προβολής αλλά επαναλαμβάνονται ατέρμονα σε όλη μας τη ζωή με αναλλοίωτη ευκρίνεια και με αναλλοίωτη, αντικειμενική σαφήνεια. Απομένει μόνο το δικό μας ένστικτο που ακατάπαυστα και ανελέητα κινείται εσωτερικά προς την αλήθεια.»

«Οι δύο γυναίκες συγκρίναν ακόμη τα χέρια τους. Μια μέρα ανακάλυψα πως η μία ήταν βουβή, όπως εγώ. Η άλλη ήταν ομιλητική, σχολαστική και περιποιητική, όπως εγώ. Δεν είχα όρεξη να γράψω κανονικό σενάριο. Οι σκηνές γεννιόνταν με άπειρο κόπο, ήταν σχεδόν αδύνατο να διατυπώσω λέξεις και φράσεις. Οι επαφές ανάμεσα στο μηχανισμό της φαντασίας και στα γρανάζια της υλοποίησης είτε είχαν κοπεί είτε είχαν σοβαρές ζημιές. Ήξερα τι ήθελα να πω, αλλά δεν μπορούσα να το πω.»

«Συνεργάστηκα με τη Χάριετ Άντερσον όλα τα χρόνια. Είναι ένας άνθρωπος με σπάνια δύναμη αλλά και τρωτός, με μια δόση μεγαλοφυούς ταλέντου. Η σχέση της με την κάμερα είναι ντόμπρα και αισθησιακή. Διαθέτει επίσης υπέροχη τεχνική και κινείται αστραπιαία ανάμεσα στην εντονότερη εμπειρία και στη νηφάλια καταγραφή. Το χιούμορ της χαρακτηρίζεται από δριμύτητα αλλά δεν γίνεται ποτέ κυνικό. Είναι ένα αξιαγάπητο άτομο και μία από τις πιο αγαπημένες φίλες μου.»

 

 

 

Προς Συζήτηση...

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s